Το έργο των καταλήψεων των εθνικών οδών είναι πολυπαιγμένο με υποκινητές, εκτός του ΚΚΕ, και των άλλων κομμάτων της κάθε φορά αντιπολίτευσης. Θυμάμαι, σε κατάληψη επί Σημίτη, οι αγροσυνδικαλιστές της ΝΔ φώναζαν «όλα τα κιλά, όλα τα λεφτά». Τότε ο Τζουμάκας, ως Υπουργός Δημόσιας Τάξης, είχε δώσει εντολή να ξεφουσκώσει η αστυνομία τα λάστιχα των τρακτέρ για να μη κινηθούν προς Αθήνα!
«Ψάρεψα» στο διαδίκτυο μερικές αγροτικές κινητοποιήσεις των περασμένων ετών και διαπίστωσα ότι και τα αιτήματα των αγροτών, δίκαια ή όχι, καθώς και τα πραγματικά προβλήματα είναι διαχρονικά. Το 2016 ήταν μια από τις πιο γενικευμένες κινητοποιήσεις, πολύ μεγαλύτερη από τη σημερινή, με επιπλέον αίτημα το ασφαλιστικό του ΟΓΑ. Σημειώνω τα αιτήματα των αγροτών στις κινητοποιήσεις του Ιουνίου 2024.
• Αφορολόγητο αγροτικό πετρέλαιο στην αντλία.
• 7 λεπτά / κιλοβατώρα το ρεύμα.
• Επιδότηση σε εφόδια και ζωοτροφές.
• Να μην εφαρμοστεί η νέα ΚΑΠ αλλά να διαπραγματευτεί ξανά.
• Αποζημιώσεις στο 100% και αναπλήρωση χαμένου εισοδήματος στα προϊόντα.
• Να σταματήσουν οι παράνομες Ελληνοποιήσεις.
Θα γράψω δυο λόγια για το καθένα:
Το πετρέλαιο δεν είναι αφορολόγητο στην αντλία, αλλά καταργήθηκε από το 2025 ο ειδικός φόρος κατανάλωσης.
Για το ρεύμα είναι γενικότερο το πρόβλημα, που δεν υπάρχει η δυνατότητα δημιουργίας ενεργειακών κοινοτήτων αγροτών με φωτοβολταϊκά, επειδή δεν υπάρχει χωρητικότητα του δικτύου διότι η κυβέρνηση προτίμησε τους …«καρχαρίες», όπως η ΤΕΡΝΑ. Οι ενεργειακές κοινότητες είναι ένα θέμα που θα πρέπει το ΠΑΣΟΚ να το κάνει σημαία του στις επόμενες εκλογές.
Η ΚΑΠ είναι ένα θέμα που χρειάζεται πανευρωπαϊκή συνεργασία, αλλά όταν γίνονταν κινητοποιήσεις στις Βρυξέλλες από Γάλλους, για παράδειγμα, αγρότες, εδώ «εννιά είχε ο μήνας». Το θυμάμαι το θέμα καλά. Το τρελό που ζητάνε είναι να γίνεται αποζημίωση στο 100% της παραγωγής από τον ΕΛΓΑ για ζημιές από θεομηνίες. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς ειδήμων για να καταλάβει ότι αν γίνεται 100% αποζημίωση κανείς αγρότης, δεν θα δουλεύει και θα αφήνει τα κτήματά του στο έλεος του Θεού αφού θα τα πάρει κανονικά. Και όχι μόνο αυτό αλλά θα πουλά ό,τι έχει μείνει γιατί καμιά θεομηνία δεν καταστρέφει το 100% της παραγωγής – εκτός ίσως ενός Daniel.
Ένα δίκαιο και λογικό αίτημα είναι να σταματήσουν οι παράνομες Ελληνοποιήσεις. Για παράδειγμα, αυτή τη στιγμή, σύμφωνα με ανακοίνωση του προέδρου πατατοπαραγωγών Νάξου, δεν υπάρχει πατάτα Νάξου στο νησί. Τα σούπερ μάρκετ όμως τις πουλάνε! Πού τις βρίσκουν; Για τις ελληνοποιήσεις εκτός των τιμών υπάρχει και μεγάλο πρόβλημα ποιότητας και φυτοφαρμάκων. Είναι γνωστό ότι στις χώρες εκτός ΕΕ τα φυτοφάρμακα είναι προηγούμενης γενιάς και εγκυμονούν κινδύνους για την υγεία. Εδώ θα έπρεπε να επεμβαίνει το κράτος ώστε να μην επιτρέπεται η εισαγωγή τέτοιων προϊόντων και βέβαια να μην επιτρέπεται η ελληνοποίησή τους εφαρμόζοντας ελέγχους ιχνηλασιμότητας.
Έρχομαι τώρα στο αίτημα επιδότησης για αγροεφόδια και ζωοτροφές. Οι αγρότες διαμαρτύρονται για τα ακριβά λιπάσματα, γεωργικά φάρμακα, ζωοτροφές κτλ. Θα υπενθυμίσω ότι από την εποχή του Ελ. Βενιζέλου είχε ψηφιστεί ο νόμος περί Γεωργικών Συνεταιρισμών. Το πρώιμο ΠΑΣΟΚ είχε ρίξει μεγάλο βάρος στους συνεταιρισμούς, επειδή μέσω αυτών ήθελε να καταπολεμήσει και να καταργήσει τους μεσάζοντες, οι οποίοι όμως μετά από 40 χρόνια επιμένουν ακόμη. Και οι άλλες κυβερνήσεις ασχολήθηκαν με τους συνεταιρισμούς, όπως η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ που ψήφισε νόμο τον Απρίλη του 2016 όπως και η Ν.Δ. με νόμο που ψήφισε τον Μάρτη του 2020. Από τους νόμους που διάβασα και σε συνάρτηση με τις κινητοποιήσεις που γίνονται, βγαίνει αβίαστα το συμπέρασμα ότι αυτοί οι νόμοι ποτέ δεν εφαρμόστηκαν. Και δεν εφαρμόστηκαν γιατί οι κυβερνήσεις δεν ενδιαφέρθηκαν να δημοσιοποιήσουν τους νόμους και τα πλεονεκτήματά τους και ενδεχόμενα κίνητρα για το συνεταιρίζεσθαι, αλλά και οι αγρότες οι οποίοι από την κακοδιαχείριση των προηγούμενων διοικήσεων έχουν χάσει την εμπιστοσύνη τους σε αυτές τις συλλογικές οργανώσεις.
Μέχρι που αποφασίστηκε ο λεγόμενος «εκδημοκρατισμός» των γεωργικών συνεταιρισμών, υπήρχε ασφυκτικός έλεγχος από την Αγροτική Τράπεζα με τον «Επόπτη» που ερχόταν και έκανε επιθεώρηση και έλεγχο στα οικονομικά τους. Τότε, κανείς πρόεδρος ή μέλος συνεταιρισμού δεν μπορούσε να διανοηθεί ότι θα έβαζε το δάχτυλο στο μέλι. Τότε οι συνεταιρισμοί έκαναν μαζικές αγορές λιπασμάτων και εφοδίων, επιτυγχάνοντας χαμηλές τιμές και προμήθευαν τους παραγωγούς. Η διάλυση των συνεταιρισμών έριξε τους αγρότες στα νύχια των εμπόρων και έτσι πληρώνουν τα αγροεφόδια χρυσάφι. Γι’ αυτό φωνάζουν οι αγρότες. Όμως δεν λένε τίποτα για την ταμπακιέρα, δηλαδή για τη δική τους συμμετοχή σε συνεταιρισμούς βάσει των νόμων που έχουν ψηφιστεί ώστε να γίνεται μαζική προμήθεια για χαμηλές τιμές.
Πώς όμως ο αγρότης να συνεταιρισθεί αφού η συνεταιριστική ιδέα έχει εξοβελιστεί από την κοινωνία λόγω κακοδιαχείρισης και κλοπής χωρίς τιμωρία; Πώς να συνεταιρισθεί ο αγρότης όταν στο σχολείο, ως μαθητής, ποτέ δεν άκουσε μια κουβέντα για την συνεργασία; Θες να κάνεις μια επιχείρηση και έχεις 5.000 ευρώ και δεν φτάνουν. Μαζεύονται άλλοι 5 με 5.000 ο καθένας και έχεις 30.000 και κάνεις δουλειά. Αυτό το απλό πράγμα αν και υπάρχει το νομοθετικό πλαίσιο, δεν έχει γίνει κατανοητό από τον αγροτικό κόσμο. Αν όμως οι παραγωγοί, ανάλογα με το προϊόν, είχαν καλά οργανωμένους και καθετοποιημένους συνεταιρισμούς θα είχαν και φτηνά εφόδια και υψηλές τιμές λόγω τυποποίησης και εμπορίας των προϊόντων τους από τους ίδιους, δηλαδή αυτό που λέμε «από το χωράφι στο ράφι».
Από την άλλη πλευρά, υπάρχει το μεγάλο πρόβλημα του είδους των παραγόμενων προϊόντων και τα οποία συνεχίζουν να παράγονται με παραδοσιακές μεθόδους. Δεν έχει γίνει αναδιάρθρωση καλλιεργειών σε μεγάλη κλίμακα γιατί δεν υπάρχει η κρατική καθοδήγηση. Δεν υπάρχουν αρκετά χρηματοδοτικά προγράμματα που να στρέφουν τον παραγωγό στις μοντέρνες καλλιέργειες, δεν προωθείται η τυποποίηση και εμπορία από συνεταιρισμούς.
Η Ολλανδία, για παράδειγμα, που είναι διπλάσια της Πελοποννήσου και έχει καλλιεργήσιμο χώρο σχεδόν ίσο με της Ελλάδας επειδή είναι επίπεδη χώρα, η αγροτική της παραγωγή συνεισφέρει στο ΑΕΠ περί τα 132 δισ. ευρώ και η Ελλάδα 6 δισ! Αυτό οφείλεται στους συνεταιρισμούς – επιχειρήσεις της Ολλανδίας. Λόγω Ντάνιελ ζήτησαν από τους Ολλανδούς να κάνουν ένα σχέδιο για αναδιάρθρωση της γεωργικής παραγωγής της Θεσσαλίας. Οι Ολλανδοί ούτε πρόλαβαν να επισκεφτούν την περιοχή και να εξηγήσουν. Οι εργατοπατέρες μαζί με άλλα συμφέροντα τους εξαπόστειλαν και συνεχίζεται το ίδιο βιολί στην Θεσσαλία.
Η κινητοποίηση συμπεριλαμβάνει στα αιτήματά και το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, το οποίο δεν θα είχε αποκαλυφτεί, αν δεν επενέβαινε η Ευρωπαία Εισαγγελέας. Με ένα ωραίο κόλπο, την τεχνική λύση, μοίρασαν λεφτά σε πολύ κόσμο που δεν το δικαιούνταν. Τα λεφτά ο ΟΠΕΚΕΠΕ τα μοίραζε ανάλογα με την έκταση που είχε ο καθένας και όχι ανάλογα με την παραγωγή. Άτομα δηλαδή που είχαν νοικιάσει για ψίχουλα χωράφια ακαλλιέργητα π.χ. 100 στρέμματα χωρίς καμιά παραγωγή να παίρνουν τρελά λεφτά και οι πραγματικοί παραγωγοί ψίχουλα. Αν όμως τα διατιθέμενα λεφτά δίδονταν στο προϊόν, τότε ο παραγωγός θα έπαιρνε περισσότερα λεφτά, θα υπήρχε μεγαλύτερη παραγωγή, φθηνότερα προϊόντα και πολύ πιθανόν να έμεναν περισσότεροι νέοι στον πρωτογενή τομέα. Αν το ΠΑΣΟΚ χειριστεί καλά με σχέδιο, γιατί έχει χρόνο, το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και γενικά το αγροτικό πρόβλημα μπορεί να γίνουν η ταφόπλακα της Ν.Δ.
Υ.Γ.1: Η Αγροτική Τράπεζα είχε τεράστια ακίνητη περιουσία (1.600 ακίνητα σε όλη τη χώρα και χρέη λόγω υποχρεωτικού PSI 5,7 δισ. ευρώ, έγινε δώρο στην Τράπεζα Πειραιώς έναντι 95 εκατ. (Ο θάνατος της ΑΤΕ – Μια σκοτεινή τραπεζική ιστορία με πολλά ερωτηματικά | Sofokleousin.gr)
Υ.Γ.2. Η Ένωση Γεωργικών Συνεταιρισμών Ηλείας με τεράστια ακίνητη περιουσία, λόγω χρεών έπεσε και αυτή στα νύχια της Πειραιώς χωρίς καμιά τιμωρία αυτών που την χρέωσαν και την καταλήστεψαν. Πώς να έχουν εμπιστοσύνη οι αγρότες στους συνεταιρισμούς;