Γράφει ο Γιώργος Πένταρης
Όταν άρχισε η Αμερικάνο-Εβραϊκή επίθεση στην Περσία πριν δυόμιση μήνες, η κυβέρνηση έσπευσε να στείλει ενισχύσεις της αεράμυνας στην Κάρπαθο με Patriot και στην Κύπρο με F-16 και φρεγάτες. Τις πρώτες μέρες του πολέμου, η Τουρκία βρέθηκε σε αμηχανία γιατί πατούσε σε δύο βάρκες ως είθισται. Δεν ήθελε ούτε φραστικά να πάρει το μέρος του εχθρικού Ισραήλ και από την άλλη δεν μπορούσε να βοηθήσει το Ιράν ως σύμμαχος της Αμερικής. Έτσι για κάποιο διάστημα έκανε την πάπια και δεν έβγαλε άχνα. Κάποιοι προσπάθησαν να την εμπλέξουν με τον πύραυλο που αναχαιτίστηκε από δυνάμεις του ΝΑΤΟ και του οποίου τα συντρίμμια έπεσαν στην περιοχή Χατάι της Τουρκίας.
Η Τουρκία είδε σαν απειλή την δραστηριότητα της Ελλάδας όχι μόνο σε Κύπρο και Κάρπαθο, αλλά και στην Σαουδική Αραβία με τις καταρρίψεις της εκεί συστοιχίας Patriot. Εδώ που τα λέμε οι Patriot στην Σαουδική Αραβία έδωσαν την ευκαιρία σε στελέχη των Ε.Δ. να αντιμετωπίσουν μια κατάσταση επίθεσης που δεν μπορεί να επιτευχθεί σε ασκήσεις – και με το αζημίωτο… Βοήθησε, δηλαδή, αυτή η επιλογή στην βελτίωση του αξιόμαχου των Ε.Δ. με την εμπειρία που αποκτήθηκε και στην μεταφορά της σε άλλα στελέχη. Πολλοί ζήτησαν τότε να παραμείνουν τα αεροπλάνα στην Κύπρο και αυτό τελικά αποφασίστηκε από το προχθεσινό ΚΥΣΕΑ. Το ίδιο ΚΥΣΕΑ αποφάσισε την απόσυρση των πυραύλων Patriot που είχαν εγκατασταθεί στην Κάρπαθο την ίδια περίοδο και η αντικατάστασή τους από ένα ζεύγος μαχητικών Mirage 2000-5.
O Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης εξήγησε ότι «είναι επιχειρησιακοί οι λόγοι που οδήγησαν στην απόσυρση των πυραύλων από την Κάρπαθο» και ότι «δεν υπάρχει καμιά υποχωρητικότητα». Οψόμεθα, γιατί πίσω έχει η αχλάδα την ουρά, όπως θα δούμε πιο κάτω.
Παρά τις δηλώσεις Μαρινάκη, στην προκειμένη περίπτωση έχουμε διαβάσει διάφορα για την ανάγκη των Patriot στην Κάρπαθο, που νομίζω ότι είναι εικασίες γιατί δεν ξέρουμε τον σχεδιασμό των Ε.Δ. Θα κάνω μια απόπειρα ερμηνείας της απόφασης του ΚΥΣΕΑ.
Κατ’ αρχάς οι Patriot είναι αναχαιτιστικό όπλο και όχι επιθετικό και έχει εμβέλεια 150 χιλιομέτρων, δηλαδή φτάνει μέχρι την βορειοανατολική άκρη της Ρόδου και δυτικά μέχρι την Ιεράπετρα. Αν η Τουρκία παρά τους Patriot έκανε παραβιάσεις στην περιοχή, παύει ή περιορίζεται κάθε ενεργή εκπομπή των πυραυλικών συστημάτων. Το να λάβει ένα αεροσκάφος την ένδειξη ότι από κάτω υπάρχει ένα σύστημα Patriot, και μάλιστα ότι πιθανόν το έχει εγκλωβίσει, είναι εξαιρετικά σοβαρό γεγονός. Τέτοια συστήματα τα λειτουργούμε πλήρως μόνο σε συνθήκες πολέμου γιατί διαφορετικά οι Τούρκοι διαμαρτύρονται στη Συμμαχία και δημιουργείται πολιτικό και διπλωματικό ζήτημα. Είναι πολύ σοβαρό ζήτημα να εγκλωβίσει ένα αεροπλάνο τον Patriot, όπως λένε διάφορες πηγές που γνωρίζουν τα θέματα. Άρα οι Patriot στην ουσία είναι άχρηστοι με τις σημερινές συνθήκες.
Βάλαμε τα Mirage και πολλοί λένε ότι δεν είναι Patriot και θα είναι μόνο για αναχαιτίσεις. Αυτό δεν θέλουμε τώρα; Έχουμε πόλεμο με την Τουρκία; Όχι. Αν δεν ήταν τα Mirage έπρεπε να ξεσηκώνονται αεροπλάνα από τη Σούδα να διανύουν στην ουσία μια νεκρή αναχαιτήσεων απόσταση 270 χιλιομέτρων μέχρι να φτάσουν στην περιοχή παραβιάσεων. Τώρα η αναχαίτηση γίνεται σε πραγματικό χρόνο γιατί τα Ελληνικά αεροπλάνα θα είναι μόνιμα εκεί. Ποιο είναι το κέρδος; Αναχαίτιση σε πραγματικό χρόνο, λιγότερα καύσιμα και υποστήριξη μεγαλύτερης περιοχής, πράγμα που δεν είναι οικονομικό αν τα αεροπλάνα φεύγουν από Σούδα. Και το κυριότερο βάζουμε αεροπλάνα εκεί που δεν είχαμε καθόλου. Αυτό λαμβάνεται υπ’ όψη;
Βέβαια, η Τουρκία έχει τσαντιστεί με τους Patriot και θα τσαντιστεί περισσότερο με τα Mirage αρκεί η Ελλάδα να μην το παίξει πλοίο πόντισης καλωδίων που την κοπάνισε με τον πρώτο τηλεβόα των Τούρκων.
Από το 2016 γράφω στον ΠΑΛΜΟ για το πώς αντιλαμβάνομαι την τακτική της Τουρκίας στο Αιγαίο. Η Τουρκία σιγά σιγά δημιουργεί αφηγήματα, τα οποία μετά από λίγο καιρό τα θέτει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Αυτό γίνεται από την εποχή που ανακαλύφτηκε πετρέλαιο στον Πρίνο επί χούντας. Τότε, αν και είχαμε την στρατιωτική υπεροχή, δεν κόψαμε τον βήχα της Τουρκίας και σήμερα έχει, κατά τη γνώμη μου, εκτραχυνθεί αισθανόμενη ότι είναι η υπερδύναμη της περιοχής που εμπλέκεται στα πόδια της η Ελλάδα.
Έχει πάρει την μισή Κύπρο, το ένα τρίτο της Συρίας, πόδι στην Λιβύη, στη Σομαλία, στο Σαχέλ και βέβαια στις γειτονικές της προς ανατολάς χώρες. Έχει αναπτύξει την πολεμική της βιομηχανία βάσει μακρόπνοου σχεδίου, με το οποίο έχει πετύχει δύο βασικούς στόχους: Μείωση της εξάρτησης από εξωτερικές αγορές και παραγωγή εξοπλισμών για εξαγωγή με πολλά δισ. κέρδος.
Εμείς δυστυχώς σε αυτόν τον τομέα έχουμε μείνει πολύ πίσω για πολλούς και διαφόρους λόγους που δεν είναι του παρόντος. Μπορεί να έχουμε πάρει Rafal, FDI και διάφορα άλλα, αλλά ακόμη νομίζω ότι δεν έχουμε εμπιστοσύνη στον εαυτόν μας. Για παράδειγμα, κηρύξαμε το θαλάσσιο πάρκο, αλλά δεν είδαμε καμιά νομοθέτηση για τις παρεμβάσεις και την προστασία του. Εκεί είναι το ζουμί. Με παρεμβάσεις και προστασία επιβάλλεις αυτό που αποφασίζεις.
Η Τουρκία, βλέποντας ότι ο πόλεμος στον κόλπο είναι σε τέλμα, πήρε αέρα και προχωρά στο ξεδίπλωμα της στρατηγικής της. Ανακοινώνεται από διάφορους «λαγούς» της Τουρκικής κυβέρνησης ότι θα νομοθετήσει στο κοινοβούλιο την διχοτόμηση του Αιγαίου. Ακούμε διάφορα από δικούς μας πολιτικούς, ότι π.χ. δεν έχει ισχύ ο νόμος γιατί είναι αντίθετος με το διεθνές δίκαιο κτλ, κτλ. Το θέμα τώρα είναι στο πώς θα αντιδράσει η Ελλάδα. Δηλαδή αν πάει η Τουρκία να εφαρμόσει τον νόμο της σε περιοχές Ελληνικών συμφερόντων, τότε αν δεν αντιδράσουμε έχουμε χάσει. Δεν είναι μόνο ότι έχουμε χάσει, αλλά και θα αναγκαστούμε σε πόλεμο γιατί αν όχι θα γίνουμε προτεκτοράτο της Τουρκίας.
Το επαναλαμβάνω: Για την Ελλάδα, κάθε κίνηση της Τουρκίας σε περιοχές Ελληνικών συμφερόντων, η μόνη αντίδρασή της πρέπει είναι η αντιμετώπισή της επί του πεδίου. Αν ψηφιστεί τελικά ο νόμος όπως φημολογείται, εμείς πρέπει να αντιδράσουμε ανάλογα με επέκταση των χωρικών μας υδάτων με νομοθέτηση. Αν ψηφίσουμε νόμο για την επέκταση των χωρικών υδάτων η Τουρκία θα μας κάνει αμέσως επίθεση; Δεν θα το κάνει, αλλά θα αρχίσει τις απειλές και τις παραβιάσεις σε πολύ μεγάλη έκταση ώστε να ανατρέψει τον νόμο στην πράξη. Τότε η Ελλάδα θα έχει την ευθύνη υπεράσπισης του ζωτικού της χώρου.
Όπως και να έχει το πράγμα και όπως έχω γράψει πολλές φορές, από την εποχή του πραξικοπήματος στην Τουρκία το 2016, η γειτονική χώρα σιγά σιγά μας ωθεί στο σημείο χωρίς επιστροφή και τότε μπορεί να έχουμε το διεθνές δίκαιο με το μέρος μας, αλλά… ό,τι αρπάξει η νύφη στην καβάλα.